METAFORA VA O‘XSHATISHNING LINGVISTIK TROPALAR TIZIMIDAGI O‘RNI: NAZARIY ASOSLAR VA O‘RGANILISH TARIXI
DOI:
https://doi.org/10.67227/gjrkre10Kalit so‘zlar:
trop, metafora, o‘xshatish, obrazlilik, ma’no ko‘chishi, ikkilamchi nominatsiya, stilistika, semantika, kognitiv tilshunoslik, badiiy matn.Abstrak
Maqolada zamonaviy tilshunoslikda trop tushunchasi ko‘rib chiqiladi, metafora va o‘xshatishning tilning asosiy ifodaviy-tasviriy vositalari sifatidagi o‘ziga xos xususiyatlari ochib beriladi. Metafora va o‘xshatish haqidagi qarashlarning mahalliy va xorijiy ilmiy an’analarda tarixiy rivojlanishiga alohida e’tibor qaratiladi. Trop nazariyasining antik davrga oid ildizlari, ritorik-uslubiy yondashuv, metaforaning semantik talqini, shuningdek, kognitiv yo‘nalish tahlil qilinadi. Mazkur yo‘nalishda metafora nafaqat badiiy ifodalilik vositasi, balki voqelikni konseptuallashtirishning universal mexanizmi sifatida talqin etiladi. Maqolada metafora va o‘xshatish umumiy asosga — o‘xshashlik munosabatiga ega ekani, biroq ular strukturaviy tashkil topishi, ekspressivlik darajasi va semantik o‘zgarish usuli jihatidan farqlanishi asoslab beriladi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Арутюнова Н.Д. Метафора и дискурс // Теория метафоры. – М.: Прогресс, 1990. – С. 5–32.
2. Арутюнова Н.Д. Язык и мир человека. – М.: Языки русской культуры, 1999. – 896 с.
3. Арутюнова Н.Д. Метафора // Лингвистический энциклопедический словарь / под ред. В.Н. Ярцевой. – М.: Советская энциклопедия, 1990. – С. 296–297.
4. Гак В.Г. Метафора: универсальное и специфическое // Метафора в языке и тексте. – М.: Наука, 1988. – С. 11–26.
5. Скляревская Г.Н. Метафора и сравнение: логические, семантические и структурные различия // Вестник филологических наук. – 2017.