VIRTUAL REALLIK ASOSIDA BO‘LAJAK BOSHLANG‘ICH SINF O‘QITUVCHILARINING METODIK KOMPETENTLIGINI RIVOJLANTIRISHNING NAZARIY-KONSEPTUAL MODELI
DOI:
https://doi.org/10.67227/me42e551Kalit so‘zlar:
metodik kompetentlik, virtual reallik, VR-pedagogik simulyatsiya, boshlang‘ich ta’lim, raqamli pedagogika, refleksiya, kompetensiyaviy baholash.Abstrak
Maqolada virtual reallik (VR) muhitida bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining metodik kompetentligini rivojlantirish masalasi nazariy-konseptual jihatdan tahlil qilindi. Tadqiqotning maqsadi VR-pedagogik simulyatsiyalarni metodik tayyorgarlik jarayoniga integratsiya qilishning tarkibiy modeli, didaktik shartlari va baholash indikatorlarini asoslashdan iborat. Metodologik asos sifatida tizimli, kompetensiyaviy, faoliyatga yo‘naltirilgan, refleksiv va raqamli-didaktik yondashuvlar qo‘llandi. Natijada metodik kompetentlikning motivatsion-qadriyatli, kognitiv-metodik, amaliy-operatsion, refleksiv-tahliliy va raqamli-pedagogik komponentlari aniqlashtirildi; VR-simulyatsiyaning diagnostika, loyihalash, immersiv mashq, refleksiya va kompetensiyaviy baholashdan iborat siklik modeli taklif qilindi. Xulosa sifatida VR texnologiyasi pedagogik amaliyotni almashtirmasligi, biroq nazariya va real sinf tajribasi o‘rtasidagi metodik ko‘prik vazifasini bajarishi ilmiy asoslandi.
Yuklashlar
Havolalar
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 29-apreldagi PF-5712-son Farmoni. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentabrdagi PF-158-son Farmoni. “O‘zbekiston – 2030” strategiyasi to‘g‘risida.
3. UNESCO. UNESCO ICT Competency Framework for Teachers. Version 3. – Paris: UNESCO, 2018.
4. Redecker C. European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu. – Luxembourg: Publications Office of the European Union, 2017. – DOI: 10.2760/159770.
5. OECD. Teacher Initial Education // OECD Education and Skills. – Paris: OECD.
6. Radianti J., Majchrzak T.A., Fromm J., Wohlgenannt I. A Systematic Review of Immersive Virtual Reality Applications for Higher Education // Computers & Education. – 2020. – Vol. 147. – Article 103778. – DOI: 10.1016/j.compedu.2019.103778.
7. Makransky G., Petersen G.B. The Cognitive Affective Model of Immersive Learning (CAMIL) // Educational Psychology Review. – 2021. – Vol. 33. – P. 937–958. – DOI: 10.1007/s10648-020-09586-2.
8. Petersen G.B.L., Petkakis G., Makransky G. How Immersion and Interactivity Drive VR Learning // Computers & Education. – 2022. – Vol. 179. – Article 104429. – DOI: 10.1016/j.compedu.2021.104429.
9. McGarr O. The Use of Virtual Simulations in Teacher Education to Develop Pre-service Teachers' Behaviour and Classroom Management Skills // Journal of Education for Teaching. – 2020. – Vol. 46. – No. 2. – P. 159–169. – DOI: 10.1080/02607476.2020.1733398.
10. Shulman L.S. Those Who Understand: Knowledge Growth in Teaching // Educational Researcher. – 1986. – Vol. 15. – No. 2. – P. 4–14. – DOI: 10.3102/0013189X015002004.
11. Kolb D.A. Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and Development. – Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 1984. – 256 p.