TURKISTON JADIDLARINING IJTIMOIY ISLOHOT VA IQTISODIY TARAQQIYOT HAQIDAGI QARASHLARI
DOI:
https://doi.org/10.67227/a3znay42Kalit so‘zlar:
jadidchilik, xalq farovonligi, maorif va ta’lim, iqtisodiy madaniyat, ma’naviyat va axloq, sog‘liq va turmush darajasi, ijtimoiy-falsafiy qarashlar.Abstrak
Ushbu maqolada XIX–XX asrlarda Turkistonda shakllangan jadidchilik harakati va uning xalq farovonligini ta’minlashga qaratilgan g‘oyalari tahlil qilingan. Jadidlar nazariyasida xalq farovonligi faqat moddiy jihatdan emas, balki ma’naviy, ijtimoiy, madaniy va huquqiy sohalarda ham keng qamrovli rivojlanishini talab qilgan. Ularning asosiy g‘oyalari orasida maorif va bilimni rivojlantirish, iqtisodiy madaniyat va mehnatkashlikni targ‘ib qilish, sog‘liq va turmush darajasini yaxshilash, axloq va ma’naviyatni rivojlantirish, hamda ijtimoiy va huquqiy ongni shakllantirish masalalari alohida urg‘u bilan berilgan. Maqola jadidlarning ushbu sohalarda olib borgan islohotlari va ularning zamonaviy jamiyat taraqqiyotiga ta’siri haqida fikr yuritadi, shu bilan birga, harakatning ijtimoiy-falsafiy ahamiyati va milliy taraqqiyotdagi roli ochib berilgan.
Yuklashlar
Havolalar
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Oliy Majlisga Murojaatnomasi // Xalq so‘zi. – 2018-yil 29-dekabr. – № 271–272 (7229–7230).
2. Karimov I. A. Tarixiy xotirasiz kelajak yo‘q // Milliy tiklanish. – 1998-yil 18-avgust.
3. Abdivohidov S. A. Jadidchilik harakatining ijtimoiy-siyosiy jihatlari va hozirgi zamon: falsafa fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. – Samarqand, 2020. – 45 b.
4. Avloniy A. Tanlangan asarlar. – Toshkent, 1998.
5. Behbudiy M. Tanlangan asarlar. – Toshkent: Ma’naviyat, 1999.
6. Dolimov U. Jadid maktablari: ularda ona tili va adabiyot o‘qitishning ilmiy-nazariy hamda amaliy asoslari: pedagogika fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiya avtoreferati. – Toshkent, 2008. – 44 b.
7. Fitrat A. Tanlangan asarlar. – 1-jild. – Toshkent: Ma’naviyat, 2000.
8. Jamolova D. M. Buxoro amirligida jadidlar va qadimchilar faoliyati (XIX asr oxiri – XX asr boshlari): tarix fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent, 2019. – 55 b.
9. Qosimov B. Jadidchilik va jadid adabiyoti (Davra suhbati) // Turkiston. – 1997-yil 17-may.
10. Rahimov R. K. Savdo-tijorat faoliyatini ilmiy asosda tashkil etish haqidagi jadidlarning qarashlari va yondashuvlari // Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar ilmiy elektron jurnali. – 2015. – № 1 (yanvar–fevral).
11. Cho‘lpon A. Asarlar. – II jild. – Toshkent, 1994.
