O‘ZBEK KINOQISSALARIDA NUTQ IJTIMOIY IXTISOSLASHUVINING LINGVISTIK XUSUSIYATLARI
DOI:
https://doi.org/10.67227/gpygnq39Kalit so‘zlar:
o‘zbek kinoqissasi, nutq, ijtimoiy ixtisoslashuv, sotsiolingvistika, lingvistik xususiyatlar, qahramon nutqi, lingvopragmatika, badiiy diskurs, kommunikativ vaziyat, leksik birliklar, stilistik vositalar, ijtimoiy identifikatsiya.Abstrak
Mazkur maqolada o‘zbek kinoqissalarida qahramonlar nutqining ijtimoiy ixtisoslashuvini ifodalovchi lingvistik vositalar tahlil qilinadi. Tadqiqotda nutqning ijtimoiy tabaqalanishiga ta'sir etuvchi asosiy omillar, jumladan, qahramonlarning kasbiy faoliyati, yoshi, jinsi, ijtimoiy mavqei, ta'lim darajasi va kommunikativ muhiti bilan bog‘liq til birliklari sotsiolingvistik hamda lingvopragmatik yondashuv asosida o‘rganiladi. Shuningdek, kinoqissa matnlarida leksik, frazeologik, morfologik va sintaktik vositalarning qahramon xarakterini yaratishdagi o‘rni, nutq orqali ijtimoiy identifikatsiyani ifodalash imkoniyatlari hamda muallifning badiiy-estetik maqsadini amalga oshirishdagi funksional xususiyatlari yoritiladi. Tadqiqotda tavsifiy, qiyosiy, kontekstual va diskursiv tahlil metodlaridan foydalanilgan.
Yuklashlar
Havolalar
1. Labov W. Sociolinguistic Patterns. – Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 1972.
2. Hymes D. Foundations in Sociolinguistics. – London: Tavistock, 1974.
3. Gumperz J. Discourse Strategies. – Cambridge: Cambridge University Press, 1982.
4. Vinogradov V. V. O yazyke khudozhestvennoy literatury. – Moskva, 1959.
5. Baxtin M. M. Estetika slovesnogo tvorchestva. – Moskva, 1979.
6. Lotman Yu. M. Struktura khudozhestvennogo teksta. – Moskva, 1970.
7. Nurmonov A. O‘zbek tilshunosligi nazariyasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2008.
8. Safarov Sh. Pragmalingvistika. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2008.
9. Mahmudov N. Til va nutq. – Toshkent: Ma’naviyat, 2013.
10. Yo‘ldoshev B. Badiiy matn lingvopoetikasi. – Toshkent, 2008.
11. Hakimov M. O‘zbek pragmalingvistikasi masalalari. – Toshkent, 2011.
12. Erkin A’zam. Piyoda. – Toshkent.
13. Erkin A’zam. Dilxiroj. – Toshkent.
14. G‘afur G‘ulom. Shum bola. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot.
15. Karimov H. O‘zbek kino san’ati tarixi. – Toshkent.
