TURKIYANING SURIYA SIYOSATIDA KURDLAR OMILI: MILLIY XAVFSIZLIK VA GEOSIYOSIY MANFAATLAR UYG‘UNLIGI
DOI:
https://doi.org/10.67227/j9rcxv23Kalit so‘zlar:
Turkiya, Suriya, kurdlar omili, kurd masalasi, tashqi siyosat, milliy xavfsizlik, geosiyosat, PKK, PYD, YPG, Rojava, transchegaraviy operatsiyalar, Yaqin Sharq.Abstrak
Mazkur maqolada Turkiyaning Suriyaga nisbatan tashqi siyosatida kurdlar omilining o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda Suriyadagi kurdlarning siyosiy faollashuvi, Suriya shimolida o‘zini o‘zi boshqarish tuzilmalarining shakllanishi hamda ushbu jarayonlarning Turkiyaning milliy xavfsizligi va hududiy yaxlitligiga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, Anqaraning Suriya yo‘nalishidagi siyosati doirasida amalga oshirilgan “Furot qalqoni”, “Zaytun novdasi”, “Tinchlik bulog‘i”, “Qishki burgut” va “Panja qilich” kabi harbiy operatsiyalarning siyosiy-strategik mazmuni tahlil etiladi. Maqolada Turkiyaning kurdlar masalasiga nisbatan qattiq kuch vositalaridan foydalanishi nafaqat milliy xavfsizlikni ta’minlash, balki Suriyadagi geosiyosiy mavqeini mustahkamlash va mintaqadagi manfaatlarini ilgari surish vositasi sifatida ham namoyon bo‘lishi asoslanadi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Azimov H. Y. Suriya inqirozining Turkiyadagi ijtimoiy-siyosiy jarayonlarga ta’siri: siyosiy fanlar bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi. – Toshkent, 2024. – B. 126–127. – URL: https://oak.uz/index.php/pages/16387
2. Erkmen S. Operation Peace Spring: Objectives, Current Situation and Its Future. – Geneva: Geneva Centre for Security Policy, 2020. – Syria Transition Challenges Project. – Discussion Paper No. 2. – P. 3–5. – URL: https://www.gcsp.ch/publications/operation-peace-spring-objectives-current-situation-and-its-future
3. İşyar Ö. G. Suriye Krizi ve Türk Dış Politikası: Uluslararası Politikanın Çözümlenemeyen Düğümü. – 2. baskı. – Bursa: Sayda Yayınları, 2018. – 606 s. – S. 414. – ISBN 978-605-67845-5-2. – URL: https://search.worldcat.org/title/1100422488
4. Ülgen S., Kasapoğlu C. Operation Euphrates Shield: Aims and Gains // Anadolu Agency. – 2017. – 19 January. – URL: https://www.aa.com.tr/en/analysis-news/operation-euphrates-shield-aims-and-gains/730531
5. Мазур О. А. Курдский вопрос в политическом конфликте в Сирии. – Москва: Институт Ближнего Востока, 2019. – 122 с. – С. 32–37. – URL: https://elib.shpl.ru/ru/nodes/86937-mazur-o-a-kurdskiy-vopros-v-politicheskom-konflikte-v-sirii-m-2019
6. Uzun A. “Living Freedom”: The Evolution of the Kurdish Conflict in Turkey and the Efforts to Resolve It. – Berlin: Berghof Foundation, 2014. – Transitions Series No. 11. – P. 13–18. – URL: https://berghof-foundation.org/library/living-freedom-the-evolution-of-the-kurdish-conflict-in-turkey-and-the-efforts-to-resolve-it
7. Goksedef E. The Strategy Behind Operation Olive Branch // TRT World. – 2018. – URL:https://www.trtworld.com/article/13102629
8. Türkiye Cumhuriyeti Millî Savunma Bakanlığı. Barış Pınarı Harekâtı. – Ankara, 2019. – URL: https://www.msb.gov.tr/BarisPinariHarekati
9. Republic of Türkiye Ministry of Foreign Affairs. Relations between Türkiye–Syria. – URL: https://www.mfa.gov.tr/relations-between-turkiye%E2%80%93syria.en.mfa
10. Turkey Announces Winter Eagle Air Operation Against Terrorists in Syria and Iraq // The Syrian Observer. – 2022. – 3 February. – URL: https://syrianobserver.com/foreign-actors/turkey-announces-winter-eagle-air-operation-against-terrorists-in-syria-and-iraq.html
11. United Nations. Charter of the United Nations. – San Francisco, 1945. – Chapter VII. – Article 51. – URL: https://legal.un.org/repertory/art51.shtml
12. United Nations Security Council. Resolution 1373 (2001), adopted on 28 September 2001. – S/RES/1373 (2001). – URL: https://digitallibrary.un.org/record/449020
13. United Nations Security Council. Resolution 2178 (2014), adopted on 24 September 2014. – S/RES/2178 (2014). – URL: https://www.un.org/securitycouncil/ctc/content/security-council-resolutions
14. United Nations Security Council. Resolution 2396 (2017), adopted on 21 December 2017. – S/RES/2396 (2017). – URL: https://www.un.org/securitycouncil/ctc/content/security-council-resolutions
15. Adana Mutabakatı [Adana Agreement]. Türkiye Cumhuriyeti ile Suriye Arap Cumhuriyeti arasında imzolangan kelishuv. – Adana, 20 October 1998.