YUNESKO MEROSINING ZARAFSHON VOHASI TURIZMIGA TA’SIRI: ZARAFSHON-QORAQUM KORIDORI MISOLIDA (2016-2025 YY)

Mualliflar

  • Dilfuzaxon Ismoilova Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti Author

DOI:

https://doi.org/10.67227/0rmbbq70

Kalit so‘zlar:

YUNESKO, Zarafshon–Qoraqum koridori, Ipak yo‘li, madaniy meros, turizm geografiyasi, transchegaraviy meros, O‘zbekiston turizm siyosati, infratuzilma, ekoturizm, madaniy marshrutlar, meros boshqaruvi, davlat-xususiy sheriklik, barqaror turizm.

Abstrak

Mazkur maqolada 2016–2025-yillarda YUNESKO Butunjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan Zarafshon–Qoraqum koridorining Zarafshon vohasi turizmiga ta’siri tahlil qilinadi. Tadqiqotda koridorning tarixiy-madaniy ahamiyati, transchegaraviy tuzilmasi va YUNESKO maqomi turizm rivojiga ijobiy turtki bergan bo‘lsa-da, boshqaruvdagi sustlik, meros obyektlarining ta’mirga muhtojligi, xususiy sektorning passivligi va ekologik muammolar samaradorlikka to‘sqinlik qilayotgani ko‘rsatib berilgan. Xulosada meros salohiyatidan samarali foydalanish ichki boshqaruvni takomillashtirish va barqaror rivojlanishni ta’minlashga bog‘liq ekanligi asoslanib, tegishli amaliy takliflar berilgan.

Yuklashlar

Yuklab olish maʼlumotlari hali mavjud emas.

Havolalar

1. UNESCO World Heritage Committee. Decision 45 COM 8B.13 – Silk Roads: Zarafshan-Karakum Corridor (Tajikistan, Turkmenistan, Uzbekistan). – 2023. – URL: https://whc.unesco.org/en/decisions/8394/

2. ICOMOS. Evaluations of Nominations of Cultural and Mixed Properties to the World Heritage List: Silk Roads: Zarafshan-Karakum Corridor. – Paris: ICOMOS, 2023. – In: WHC/23/45.COM/INF.8B1. – URL: https://whc.unesco.org/archive/2023/whc23-45com-inf8B1-en.pdf

3. Tajikistan, Turkmenistan, Uzbekistan. Summary of the State of Conservation Report by the States Parties: Silk Roads: Zarafshan-Karakum Corridor. – 30 November 2024. – UNESCO World Heritage Centre. – URL: https://whc.unesco.org/en/documents/219935

4. International Institute for Central Asian Studies (IICAS); University College London (UCL). Central Asian Archaeological Landscapes (CAAL): Project on the Creation of an Online Database of Archaeological Sites of Central Asia. – Project duration: 2019–2023. – URL: https://iicas.int/projects/index?page=6

Qo‘shimcha rasmiy loyiha sahifasi: https://www.ucl.ac.uk/social-historical-sciences/archaeology/research/research-directory/computational-and-digital-frontiers/caal

5. Abbasov S. B., Yarashev Q. S., Badalov O‘. B. O‘rta Zarafshon havzasini rekreatsiya-turistik resurslari, ulardan foydalanishning geografik asoslari va istiqbollari: monografiya. – Samarqand: SamDCHTI nashriyoti, 2023. – 132 b. – URL:

https://www.researchgate.net/publication/376687945_O'RTA_ZARAFSHON_HAVZASINI_REKREATSIYA_-TURISTIK_RESURSLARI_ULARDAN_FOYDALANISHNING_GEOGRAFIK_ASOSLARI_VA_ISTIQBOLLARI

6. Doniyorov A. X. O‘zbekistonda turizmning huquqiy-ilmiy asoslarining shakllanish tarixi // International Scientific and Practical Conference “The Silk Road: Cooperation through the Prism of Tourism”. – 2024. – B. 401–405. – DOI: 10.5281/zenodo.13896694. – URL: https://aps.tsuos.uz/en/teacher/198/articles?page=4

7. Rasulov A., Madjitova J., Islomova D. Principles of Tourism Development in Downstream Zarafshan District // American Journal of Social Sciences and Humanity Research. – 2022. – Vol. 2, No. 5. – P. 11–16. – DOI: 10.37547/ajsshr/Volume02Issue05-03. – URL: https://inlibrary.uz/index.php/ajsshr/article/view/38625

8. Srojeva G. V. Quyi Zarafshon vohasi turizm imkoniyatlari // Modern Science and Research. – 2023. – Vol. 2, Issue 11. – B. 199–204. – DOI: 10.5281/zenodo.10084703. – URL: https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/25067

9. Nazarov X. T., Tirkashev S., Tirkashev T., Mannanova N. Zarafshon daryosi suvining ifloslanishi va ularning oldini olish yo‘llari // Samarqand davlat universiteti ilmiy axborotnomasi. Aniq va tabiiy fanlar seriyasi. – 2018. – № 5 (111). – B. 178–180. – URL: https://www.samdu.uz/cy/pages/No_111

10. O‘zbekiston Respublikasining O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasining turizm sohasini jadal rivojlantirishni ta’minlash chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Farmoni. – 2016-yil 2-dekabr. – PF-4861-son. – URL: https://lex.uz/docs/3077025

11. Zarafshon–Qoraqum koridori salohiyatidan foydalanish bo‘yicha yig‘ilish // Kun.uz. – 2023. – 18-sentabr. https://kun.uz/news/2023/09/18/buyuk-ipak-yolining-zarafshon-qoraqum-yolagi-yunesko-umumjahon-merosi-royxatiga-kiritildi

Yuklab olishlar

Nashr qilingan

2026-09-05

Qanday havola qilish kerak

YUNESKO MEROSINING ZARAFSHON VOHASI TURIZMIGA TA’SIRI: ZARAFSHON-QORAQUM KORIDORI MISOLIDA (2016-2025 YY). (2026). Ijtimoiy-Gumanitar Sohada Ilmiy-Innovatsion Tadqiqotlar, 3(9), 11-15. https://doi.org/10.67227/0rmbbq70