ZAMONAVIY NEMIS TILIDA TO‘SIQ SEMANTIKASIGA EGA BIRLIKLARNING INTRALINGVISTIK TRANSFORMATSIYASI: FUNKSIONAL-SEMANTIK VA DISKURSIV MEXANIZMLAR
DOI:
https://doi.org/10.67227/6j7awh97Kalit so‘zlar:
Barrierefreiheit, to‘siqsizlik konsepti, intralingvistik transformatsiya, verbalizator, konseptual invariant, semantik siljish, pragmatik funksiya, diskurs, metaforik kengayish, kontekstual modifikatsiya.Abstrak
Ushbu maqolada zamonaviy nemis tilida Barrierefreiheit konseptini verballashtiruvchi to‘siqsizlik semantikasiga ega birliklarning intralingvistik transformatsiyasi funksional-semantik va diskursiv jihatdan tadqiq etiladi. Intralingvistik transformatsiya lisoniy birlikning konseptual yadrosi saqlangan holda, muayyan kommunikativ vaziyat ta’sirida uning strukturaviy, semantik va pragmatik xususiyatlarining qayta tashkil etilishi sifatida talqin qilinadi. Tadqiqotda to‘siqsizlik semantikasini ifodalovchi birliklarning komponent almashinuvi, atributiv kengayishi, metaforik yangilanishi, kontekstual modifikatsiyasi va intertekstual qayta talqin qilinishi asosiy transformatsiya mexanizmlari sifatida aniqlanadi. Tahlillar frei, Weg, Brücke, Tür kabi birliklarning dastlabki jismoniy-makoniy semantikasi diskurs ta’sirida kommunikativ, psixologik, institutsional va kognitiv mazmun bilan boyishini ko‘rsatadi. Bunday transformatsiyada birlikning konseptual invarianti yo‘qolmaydi, aksincha, yangi referensial maydon va pragmatik funksiya bilan integratsiyalashadi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Burger H. Phraseologie: Eine Einführung am Beispiel des Deutschen. – 5., neu bearbeitete Auflage. – Berlin: Erich Schmidt Verlag, 2015. – 241 S. – S. 42, 117. https://www.esv.info/978-3-503-15597-2 EsV
2. Fleischer W. Phraseologie der deutschen Gegenwartssprache. – 2. Auflage. – Tübingen: Max Niemeyer Verlag, 1997.
URL: https://doi.org/10.1515/9783110947625 De Gruyter Brill
3. Safarov Sh. Pragmalingvistika. – Toshkent, 2008. – 320 b. – B. 81, 142. https://akbt.urspi.uz/uz/books/3672 AKBT URSPI
4. Телия В. Н. Русская фразеология: семантический, прагматический и лингвокультурологический аспекты. – Москва: Языки русской культуры, 1996. – 288 с. – С. 95.https://rusneb.ru/catalog/010003_000061_a251cc886c015c8edd7997aad1f53f69/ Русский народный эмигрантский библиотека
5. Ковшова М. Л. Лингвокультурологический анализ идиом, загадок, пословиц и поговорок: антропонимический код культуры. – Москва: URSS; ЛЕНАНД, 2019. – 395 с. – С.88.https://rusneb.ru/catalog/000200_000018_RU_NLR_BIBL_A_012026858/ Русский народный эмигрантский библиотека
6. G‘ulom G‘. Der Schelm: Roman / aus dem Usbekischen von Oybek Ostanov und Azamat Azizov. – Taschkent: Akademnashr Verlag, 2014. – 224 S. – S. 22, 29.https://oybekostanov.com/books/book_20?lang=uz