PEDAGOGIK DISKURS KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISHNING DIDAKTIK PRINSIPLARI VA PEDAGOGIK SHART-SHAROITLARI
DOI:
https://doi.org/10.67227/tcgy1g69Kalit so‘zlar:
didaktik prinsip, pedagogik shart-sharoit, pedagogik diskurs, dialogiklik, adaptivlik, refleksiya, kasbiy tayyorgarlik.Abstrak
Maqolada bo‘lajak chet tili o‘qituvchilarining pedagogik diskurs kompetensiyasini rivojlantirish uchun zarur didaktik prinsiplar va pedagogik shart-sharoitlar tizimi asoslandi. Nazariy tahlil, qiyosiy kategoriyalash va shart-sharoitlarni loyihalash usullari orqali kasbiy kontekstlilik, dialogiklik, diskursiv anglash, adaptivlik, refleksiv dalillilik va etik xavfsizlik prinsiplari ajratildi. Ularni amalga oshirishga xizmat qiluvchi to‘rtta shart — pedagogik diskursga muntazam singdirish, nutqiy tanlovlarni kontrastiv anglatish, takroriy ijro va qayta loyihalash sikli hamda dalilga asoslangan xavfsiz qayta aloqa muhiti taklif etildi. Natijada prinsip va shartlarni o‘zaro aralashtirmaydigan hamda o‘quv jarayonini loyihalashga xizmat qiluvchi konseptual matritsa ishlab chiqildi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Council of Europe. Common European Framework of Reference for Languages: Learning, Teaching, Assessment – Companion Volume. – Strasbourg: Council of Europe Publishing, 2020. – 280 p. – ISBN 978-92-871-8621-8. – URL: https://book.coe.int/en/education-and-modern-languages/8150-common-european-framework-of-reference-for-languages-learning-teaching-assessment-companion-volume.html
2. Newby D., Allan R., Fenner A.-B., Jones B., Komorowska H., Soghikyan K. European Portfolio for Student Teachers of Languages: A Reflection Tool for Language Teacher Education. – Graz: European Centre for Modern Languages, Council of Europe, 2007. – 90 p. – ISBN 978-92-871-6207-6. – URL: https://www.ecml.at/en/Thematic-areas/Language-teacher-competences/Council-of-Europe-Resources
3. Walsh S. Exploring Classroom Discourse: Language in Action. – London; New York: Routledge, 2011. – 256 p. – DOI: 10.4324/9780203827826. – URL: https://doi.org/10.4324/9780203827826
4. Дорофеева А. С. Формирование дискурсивной компетенции будущих учителей иностранных языков : дис. ... канд. пед. наук : 5.8.7. – Калининград, 2025. – 213 с. – URL: https://www.dissercat.com/content/formirovanie-diskursivnoi-kompetentsii-budushchikh-uchitelei-inostrannykh-yazykov
5. Полуйкова С. Ю., Устинова Т. В. Содержание дискурсивной компетенции будущего учителя иностранного языка как адресанта просветительского дискурса // Филологические науки. Вопросы теории и практики. – 2018. – № 10 (88), ч. 2. – С. 411–415. – DOI: 10.30853/filnauki.2018-10-2.41. – URL: https://doi.org/10.30853/filnauki.2018-10-2.41
6. Тимохина Е. В. Методика формирования профессионально-коммуникативной компетенции будущего учителя иностранного языка : дис. ... канд. пед. наук : 13.00.02. – Нижний Новгород, 2015. – 183 с. – URL: https://disser.uz/metodika-formirovanija-professionalno-kommunikativnoj-kompetencii-buduwego
7. Машрабекова А. М. Современные подходы в формировании коммуникативной компетенции будущего преподавателя иностранного языка // Молодой ученый. – 2014. – № 1 (60). – С. 557–559. – URL: https://moluch.ru/archive/60/8609
8. Hymes D. H. On Communicative Competence // Sociolinguistics: Selected Readings / ed. by J. B. Pride, J. Holmes. – Harmondsworth: Penguin Books, 1972. – P. 269–293. – URL: https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=3796237
9. Canale M., Swain M. Theoretical Bases of Communicative Approaches to Second Language Teaching and Testing // Applied Linguistics. – 1980. – Vol. 1, No. 1. – P. 1–47. – DOI: 10.1093/applin/I.1.1. – URL: https://doi.org/10.1093/applin/I.1.1
10. Schön D. A. The Reflective Practitioner: How Professionals Think in Action. – New York: Basic Books, 1983. – 374 p. – ISBN 0-465-06874-X. – URL: https://openlibrary.org/books/OL3511128M/The_reflective_practitioner
11. Jalolov J. J. Chet tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2012. – 432 b. – ISBN 978-9943-02-498-4. – URL: https://akbt.urdu.uz/uz/books/3122
12. Hoshimov O‘., Yoqubov I. Ingliz tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: Sharq, 2003. – 304 b. – URL: https://www.renessans-edu.uz/files/books/2024-11-27-05-38-21_7796dbc9a07190e6f9f159253416a02a.pdf
13. Tolipov O‘., Usmonboyeva M. Pedagogik texnologiyalarning tatbiqiy asoslari. – Toshkent: Fan, 2006. – 261 b. – ISBN 5-648-03428-5. – URL: https://library.dtpi.uz/uz/adabiyotlar/oquv-qollanma/pedagogik-texnologiyalarning-tatbiqiy-asoslari
14. Makhkamova G., Amirkulov A. Didactic Principles in Teaching Additional Foreign Language in Uzbekistan Context // International Journal of Education. – 2020. – Vol. 12, No. 1. – P. 1–15. – DOI: 10.5296/ije.v12i1.16463. – URL: https://doi.org/10.5296/ije.v12i1.16463