BO‘LAJAK KIMYO FANI O‘QITUVCHILARIDA EKOLOGIK ONG VA EKOLOGIK MADANIYAT TAMOYILLARINI SHAKLLANTIRISH

Mualliflar

DOI:

https://doi.org/10.67227/pt9fyf34

Kalit so‘zlar:

ekologik ong, ekologik madaniyat, bo‘lajak kimyo o‘qituvchisi, ekologik kompetentlik, yashil kimyo, ekologik ta’lim, pedagogik tajriba-sinov, refleksiya.

Abstrak

Mazkur maqolada bo‘lajak kimyo fani o‘qituvchilarida ekologik ong va ekologik madaniyat tamoyillarini shakllantirishning pedagogik imkoniyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqot Farg‘ona davlat universitetida “Kimyo o‘qitish metodikasi” yo‘nalishining 3-bosqichida tahsil olayotgan 47 nafar talaba ishtirokida pedagogik tajriba-sinov asosida tashkil etildi. Talabalarning ekologik ongi va madaniyati kognitiv, qadriyatli-motivatsion, faoliyatli-amaliy va refleksiv mezonlar bo‘yicha pre-test va post-test orqali baholandi. Ekologik keyslar, muammoli topshiriqlar, laboratoriya mashg‘ulotlari va yashil kimyo tamoyillariga asoslangan faoliyatlardan foydalanish natijasida barcha mezonlar bo‘yicha ijobiy dinamika qayd etildi. Olingan natijalar kimyo ta’limida “bilim – qadriyatli munosabat – amaliy faoliyat – refleksiya” ketma-ketligiga asoslangan integrativ yondashuvning samaradorligini ko‘rsatadi.

Yuklashlar

Yuklab olish maʼlumotlari hali mavjud emas.

Havolalar

1. Chen M., Jeronen E., Wang A. What Lies Behind Teaching and Learning Green Chemistry to Promote Sustainability Education? A Literature Review // International Journal of Environmental Research and Public Health. – 2020. – Vol. 17, No. 21. – Article 7876. – DOI: 10.3390/ijerph17217876

2. Aydin Gunbatar S., Ekiz Kiran B., Boz Y., Oztay E. S. A Systematic Review of Green and Sustainable Chemistry Training Research with Pedagogical Content Knowledge Framework: Current Trends and Future Directions // Chemistry Education Research and Practice. – 2025. – Vol. 26. – P. 34–52. – DOI: 10.1039/D4RP00166D

3. Nahlik P., Kempf L., Giese J., Kojak E., Daubenmire P. L. Developing Green Chemistry Educational Principles by Exploring the Pedagogical Content Knowledge of Secondary and Pre-Secondary School Teachers // Chemistry Education Research and Practice. – 2023. – Vol. 24. – P. 283–298. – DOI: 10.1039/D2RP00229A

4. Karpudewan M., Ahmad N. J. Educating for a Sustainable Future: A Pedagogical Model for Green and Sustainable Chemistry in a Teacher Education Program // Green Chemistry Letters and Reviews. – 2026. – Vol. 19, No. 1. – DOI: 10.1080/17518253.2026.2651479

5. Widyantoro C., Han J. Y., Ong J. S. H., Goh K. H., Fung F. M. Teaching Sustainability Through Green Chemistry: An Experiential Learning Approach // Journal of Chemical Education. – 2025. – Vol. 102, No. 7. – P. 2743–2754. – DOI: 10.1021/acs.jchemed.4c01476

6. Aliqulova M. M. Bo‘lajak pedagoglarning ekologik madaniyatini rivojlantirish asoslari: monografiya. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2015. – 188 b. – Manba

7. Murtozayeva M. M. Oliy ta’lim muassasalarida bo‘lajak pedagoglarning ekologik kompetentligini rivojlantirish mexanizmlarini takomillashtirish : pedagogika fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi. – Toshkent, 2022. – Manba

8. Анискин С. В. Формирование экологической культуры будущего учителя в процессе обучения в педагогическом университете : диссертация. – Источник

9. González-García P. J., Marbà-Tallada A., Espinet M. A Model of Curricular Content for the Educational Reconstruction of Green Chemistry // Chemistry Education Research and Practice. – 2023. – Vol. 24. – P. 1190–1203. – DOI: 10.1039/D3RP00063J

10. Murtozayeva M. M. Zamonaviy ta’limni raqamlashtirish jarayonlari va talabalarda ekopedagogik kompetentlikni rivojlantirish istiqbollari // Ta’lim maydoni tendensiyalari. – 2025. – Vol. 1, No. 1. – B. 35–39. – DOI: 10.5281/zenodo.15362107

Yuklab olishlar

Nashr qilingan

2026-09-05

Qanday havola qilish kerak

BO‘LAJAK KIMYO FANI O‘QITUVCHILARIDA EKOLOGIK ONG VA EKOLOGIK MADANIYAT TAMOYILLARINI SHAKLLANTIRISH. (2026). Ijtimoiy-Gumanitar Sohada Ilmiy-Innovatsion Tadqiqotlar, 3(9), 368-371. https://doi.org/10.67227/pt9fyf34