NUTQ RIVOJLANISHI KECHIKISHI BO‘LGAN ERTA YOSHDAGI BOLALARDA KOMMUNIKATIV FAOLLIKNI SHAKLLANTIRISH TEXNOLOGIYALARI
DOI:
https://doi.org/10.67227/3qy3cc36Kalit so‘zlar:
nutq rivojlanishining kechikishi, kommunikativ faollik, erta yosh, logopediya, o‘yin texnologiyalari, sensor rivojlanish.Abstrak
Ushbu maqolada nutq rivojlanishida kechikish kuzatilgan erta yoshdagi bolalarda kommunikativ faollikni shakllantirish jarayoni va uni samarali tashkil etishda qo‘llaniladigan zamonaviy pedagogik hamda logopedik texnologiyalar tahlil qilinadi. Erta yosh davri bolaning umumiy rivojlanishida, xususan, nutqiy va ijtimoiy ko‘nikmalar shakllanishida eng muhim bosqichlardan biri hisoblanadi. Shu sababli nutq rivojlanishidagi kechikishlar bolaning atrof-muhit bilan muloqot qilish imkoniyatlarini cheklab qo‘yishi va uning ijtimoiy moslashuv jarayoniga salbiy ta’sir ko‘rsatishi tufayli dolzarb pedagogik muammo sifatida qaraladi. Maqolada kommunikativ faollikni rivojlantirishga yo‘naltirilgan yondashuvlar, xususan, o‘yin texnologiyalari, sensor integratsiyaga asoslangan mashg‘ulotlar, interaktiv va vizual-metodik vositalar hamda individual korreksion dasturlarning samaradorligi yoritiladi. Shuningdek, bolalarning nutqiy faolligini oshirishda pedagog va logopedning hamkorlikdagi faoliyati, ota-onalar bilan ishlash tizimi va rivojlantiruvchi muhitni tashkil etishning ahamiyati alohida ta’kidlanadi. Tadqiqotda kuzatuv va amaliy mashg‘ulotlar natijalariga tayangan holda shunday xulosaga kelinadiki, nutq rivojlanishi kechikkan bolalarda kommunikativ faollikni shakllantirish ko‘p bosqichli, tizimli va individual yondashuvni talab etadi. Bunday yondashuv bolalarda muloqotga kirishish motivatsiyasini oshiradi, so‘z boyligini kengaytiradi hamda ularning ijtimoiy faolligini rivojlantirishga xizmat qiladi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Выготский Л. С. Мышление и речь. – Москва: Педагогика, 1982. – 287 с.
2. Лурия А. Р. Основы нейропсихологии. – Москва: Издательство МГУ, 1973. – 374 с.
3. Филичева Т. Б., Чиркина Г. В. Логопедия: теория и практика. – Москва: Просвещение, 2004. – 415 с.
4. Левина Р. Е. Основы теории и практики логопедии. – Москва: Владос, 2005. – 368 с.
5. Эльконин Д. Б. Психология игры. – Москва: Педагогика, 1989. – 304 с.
6. Волкова Л. С. Логопедия. – Москва: Гуманитарный издательский центр ВЛАДОС, 2008. – 703 с.
7. Селиверстов В. И. Заикание у детей. – Москва: ВЛАДОС, 1997. – 256 с.
8. Ахутина Т. В. Нейропсихологический подход к диагностике и коррекции трудностей обучения. – Санкт-Петербург: Питер, 2012. – 320 с.
9. Усанова О. Н. Специальная психология. – Москва: Академия, 2006. – 288 с.
10. Шаховская С. Н. Развитие речи дошкольников. – Москва: Просвещение, 2001. – 240 с.