HIND AXLOQIY TA’LIMOTLARINING ISLOM FALSAFASIGA TRANSFORMATSIYALASHUVI: ABDULLOH IBN MUQAFFANING “KALILA VA DIMNA” TARJIMASI

Mualliflar

DOI:

https://doi.org/10.67227/zrfen549

Kalit so‘zlar:

musulmon falsafasi, hind sivilizatsiyasi, axloqiy qarashlar transformatsiyasi, axloq, madaniyat, siyosat, oqilona boshqaruv.

Abstrak

Musulmon falsafasi taraqqiyotida nafaqat musulmon allomalarining boy ilmiy-falsafiy qarashlari, balki yunon, fors va hind axloqiy-madaniy qarashlarining ta’siri ham katta ahamiyatga ega. Ayniqsa, VIII asrda fors mutafakkiri Abdulloh ibn Muqaffa tomonidan hind xalqining “Panchatantra” asari asosida shakllangan “Kalila va Dimna”ning arab tiliga tarjima qilinishi ushbu ta’sirning yanada kuchayishiga sabab bo‘ldi. Ushbu maqolada alloma tomonidan “Kalila va Dimna” asarining tarjima qilinishi tarixi, uning axloqiy mohiyati hamda islom sivilizatsiyasi va axloqiy tafakkur tarixidagi o‘rni yoritilib, ilmiy jihatdan asoslab berilgan.

Yuklashlar

Yuklab olish maʼlumotlari hali mavjud emas.

Havolalar

1. Abbos Iqbol Ashtiyoniy. Sharh-i hol-i Abdulloh ibn al-Muqaffa. – Tehron: Asotir, 1382 h. sh. [2003–2004]. – 125 b. – URL: https://ge.nii.ac.jp/ncid/BB08817988.

2. Abu Rayhon Beruniy. Tahqiq ma li-l-Hind min maqula maqbula fi-l-aql av marzula. – 2-nashr. – Bayrut: Olam al-kutub, 1983. – 536 b. – URL: https://ablibrary.net/book_content/b/9839/5.

3. Ibn an-Nadim. Kitob al-fihrist. – Bayrut: Dor al-ma’rifa, [s. a.]. – 545 b. – URL: https://www.noor-book.com/كتاب-الفهرست-لابن-النديم-طبعه-دار-المعرفه-pdf.

4. Muhammad G‘ufroniy al-Xurosoniy. Abdulloh ibn al-Muqaffa. – Misr: Ad-Dor al-qavmiyya li-t-tibo‘a va-n-nashr, [1965]. – 16, 635 b. – URL: https://ci.nii.ac.jp/ncid/BA50382784.

5. Soid al-Andalusiy. Tabaqot al-umam / nashrga tayyorlovchi L. Cheikho. – Bayrut: Al-Matbaa al-katulikiyya, 1912. – 158 b. – URL: https://www.noor-book.com/كتاب-طبقات-الامم-pdf.

6. Ибн аль-Мукаффа. Калила и Димна / пер. с араб., предисл. и коммент. Б. Шидфар. – Москва: Художественная литература, 1986. – 301, [2] с. – URL: https://search.rsl.ru/ru/record/01002140274.

7. Калила и Димна / пер. с араб. И. Ю. Крачковского и И. П. Кузьмина; под ред. И. Ю. Крачковского; предисл. Е. Э. Бертельса. – 2-е изд. – Москва: Издательство восточной литературы, 1957. – 284 с. – URL: https://kronk.spb.ru/library/1957-m-kid.htm.

8. Калила и Димна / пер. с араб. И. Ю. Крачковского и И. П. Кузьмина; статья и примеч. И. Ю. Крачковского. – Москва; Ленинград: Academia, 1934. – 368, [6] с., 1 л. ил. – URL: https://www.antiqueauction.ru/lot/1378-23-11_2.

Yuklab olishlar

Nashr qilingan

2026-11-05

Qanday havola qilish kerak

HIND AXLOQIY TA’LIMOTLARINING ISLOM FALSAFASIGA TRANSFORMATSIYALASHUVI: ABDULLOH IBN MUQAFFANING “KALILA VA DIMNA” TARJIMASI. (2026). Ijtimoiy-Gumanitar Sohada Ilmiy-Innovatsion Tadqiqotlar, 3(11), 166-169. https://doi.org/10.67227/zrfen549