“UNIVERSITET 4.0” KONSEPSIYASINING SHAKLLANISHI VA RAQAMLI UNIVERSITET MODELINING NAZARIY ASOSLARI

Mualliflar

DOI:

https://doi.org/10.67227/ehxtv264

Kalit so‘zlar:

Universitet 4.0, raqamli universitet, ijtimoiy falsafa, universitetlar evolyutsiyasi, ma’lumotlarga asoslangan boshqaruv, intellektual ta’lim muhiti, ochiq innovatsiyalar, inson kapitali, raqamli ekotizim, institutsional transformatsiya.

Abstrak

Maqolada “Universitet 4.0” konsepsiyasining shakllanishi va raqamli universitet modelining nazariy asoslari ijtimoiy-falsafiy nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Universitetlar evolyutsiyasi (1.0–4.0) sivilizatsion bosqichlar bilan bog‘liq holda ko‘rib chiqilib, “Universitet 4.0” Industry 4.0 konsepsiyasining ta’lim sohasiga mexanik ko‘chirilishi emas, balki evolyutsion uzluksizlik tamoyili asosida shakllangan sintetik model ekanligi asoslanadi. Raqamli universitet texnologik transformatsiya modeli, “Universitet 4.0” esa institutsional transformatsiya modeli sifatida farqlanadi. Modelning yettita tarkibiy elementi va sakkizta ijtimoiy-falsafiy prinsipi aniqlanib, “Universitet 4.0” tushunchasiga mualliflik ta’rifi taklif etiladi.

Yuklashlar

Yuklab olish maʼlumotlari hali mavjud emas.

Havolalar

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida»gi Farmoni. – 2019-yil 8-oktabr, PF-5847-son // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/-4545884. lex.uz

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «“Raqamli O‘zbekiston — 2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi Farmoni. – 2020-yil 5-oktabr, PF-6079-son // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/-5030957. lex.uz

3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Sun’iy intellekt texnologiyalarini 2030-yilga qadar rivojlantirish strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida»gi qarori. – 2024-yil 14-oktabr, PQ-358-son // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/-7158604. lex.uz

4. Schwab K. The Fourth Industrial Revolution. – Geneva: World Economic Forum, 2016. – URL: https://books.google.com/books?id=mQQwjwEACAAJ. books.google.com

5. Humboldt W. von. Über die innere und äußere Organisation der höheren wissenschaftlichen Anstalten in Berlin // Werke in fünf Bänden. – Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft, 1964. – Bd. 4: Schriften zur Politik und zum Bildungswesen. – S. 255–266. – URL: https://hiko-berlin.de/fileadmin/redakteur/02_Mediathek/100Quellen/8-01_Humboldtsche_Universitaet/Die_Humboldtsche_Universitaet.pdf. hiko-berlin.de

6. Clark B. R. Creating Entrepreneurial Universities: Organizational Pathways of Transformation. – Oxford: Pergamon Press, 1998. – URL: https://openlibrary.org/books/OL694788M/Creating_entrepreneurial_universities. Open Library

7. Etzkowitz H. The Evolution of the Entrepreneurial University // International Journal of Technology and Globalisation. – 2004. – Vol. 1, № 1. – P. 64–77. – DOI: https://doi.org/10.1504/IJTG.2004.004551. inderscience.com

8. Efimov V., Lapteva A. The Emergence of New Generation University: Philosophical View // ICERI2017 Proceedings. – Seville: IATED, 2017. – P. 579–588. – DOI: https://doi.org/10.21125/iceri.2017.0241. elib.sfu-kras.ru

9. Efimov V., Lapteva A. University 4.0: Philosophical Analysis // ICERI2017 Proceedings. – Seville: IATED, 2017. – P. 589–596. – DOI: https://doi.org/10.21125/iceri.2017.0242. elib.sfu-kras.ru

10. Castells M. The Rise of the Network Society. – Oxford: Blackwell, 1996. – URL: https://openlibrary.org/books/OL808342M/The_rise_of_the_network_society. Open Library

11. Long P., Siemens G. Penetrating the Fog: Analytics in Learning and Education // EDUCAUSE Review. – 2011. – Vol. 46, № 5. – P. 30–40. – URL: https://er.educause.edu/articles/2011/9/penetrating-the-fog-analytics-in-learning-and-education. er.educause.edu

12. Uskov V. L., Bakken J. P., Pandey A., Singh U., Yalamanchili M., Penumatsa A. Smart University Taxonomy: Features, Components, Systems // Smart Education and e-Learning 2016. – Cham: Springer, 2016. – P. 3–14. – DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-39690-3_1. Springer Nature Link

13. Chesbrough H. W. Open Innovation: The New Imperative for Creating and Profiting from Technology. – Boston: Harvard Business School Press, 2003. – URL: https://books.google.com/books?id=4hTRWStFhVgC. books.google.com

14. UNESCO. UNESCO Recommendation on Open Science. – Paris: UNESCO, 2021. – URL: https://www.unesco.org/en/legal-affairs/recommendation-open-science. Legal Affairs

Yuklab olishlar

Nashr qilingan

2026-11-05

Qanday havola qilish kerak

“UNIVERSITET 4.0” KONSEPSIYASINING SHAKLLANISHI VA RAQAMLI UNIVERSITET MODELINING NAZARIY ASOSLARI. (2026). Ijtimoiy-Gumanitar Sohada Ilmiy-Innovatsion Tadqiqotlar, 3(11), 144-147. https://doi.org/10.67227/ehxtv264