BADIIY DISKURSDA BAHORGI KALENDAR BAYRAMLARINING MIFOPOETIK VA NARRATIV REPREZENTATSIYASI
Kalit so‘zlar:
bahorgi kalendar bayramlari, Navro‘z, universallik, genezis, tengkunlikning sakrallashuvi, zardushtiylik, astronomik kalendar, etnologiya, madaniyatshunoslik.Abstrak
Maqolada bahorgi kalendar bayramlari fenomeni barcha xalqlarga xos bo‘lgan universal madaniy hodisa sifatida tadqiq etiladi. Ularning shakllanishiga ta’sir ko‘rsatgan omillar, jumladan tabiiy-iqlimiy sharoitlar, mehnat faoliyati va madaniy xususiyatlar tahlil qilinadi. Qadimgi sharq an’analari va zardushtiylikka borib taqaladigan Navro‘z bayramining genezisi va ahamiyatiga alohida e’tibor qaratiladi; u quyoshga asoslangan astronomik kalendar va tengkunlik hodisasi bilan chuqur bog‘liqligini namoyon etadi. Turli madaniyatlarda tengkunlikning tarqalishi va sakrallashuvining tarixiy shart-sharoitlari ko‘rib chiqilib, bahorgi tantanalar global tizimida Navro‘zning o‘ziga xos o‘rni ta’kidlanadi. Maqolada bahorgi bayramlarning kelib chiqishi va mazmunini tushunishga qaratilgan kross-madaniy yondashuv taklif etiladi.
Yuklashlar
Havolalar
1. Авеста в русских переводах (1861–1996). – СПб., 1998. – 370 с.
2. Бойс М. Зороастрийцы: верования и обычаи. – М., б. г. – 303 с.
3. Лобачева Н. П. К истории календарных обрядов у земледельцев Средней Азии // Древние обычаи и верования и культ народов Средней Азии. – М., 1986. – С. 6–31.
4. Набиев А. Новруз байрамы. – Баку, 1995. – 199 с.
5. Турсон А. Весна Вселенной расцвела опять // Иран-Наме: научный востоковедческий журнал. – Алматы, 2010. – № 1 (13). – С. 5–31.
6. Осипова А. В. Дистанционные технологии обучения студентов-филологов иностранному языку специальности // Открытие русского мира: преподавание русского языка как иностранного и общеобразовательных дисциплин в современном образовательном пространстве. – 2019. – С. 234–239.