FANTASTIK MATNLARDA MUQOBILSIZ LEKSIKANI TARJIMA QILISH: “TWILIGHT” ROMANI MISOLIDA STRATEGIYALAR VA MUAMMOLAR
Kalit so‘zlar:
muqobilsiz leksika, badiiy tarjima, fantastik adabiyot, tarjima strategiyalari, madaniy lakuna, realiya, transliteratsiya, tavsifiy tarjima, “Twilight”.Abstrak
Mazkur maqolada badiiy tarjimada leksik muqobilsizlik muammosi, ayniqsa fantastik adabiyot tarjimasi misolida tahlil qilinadi. Tadqiqot Twilight romani va uning o‘zbekcha tarjimasi asosida olib borilgan. Maqsadli tilda bevosita muqobili mavjud bo‘lmagan birliklar tarjimashunoslikdagi eng murakkab masalalardan biri sifatida baholanadi. Tadqiqot davomida atoqli otlar, realiyalar va madaniy lakunalar kabi muqobilsiz leksikaning turli ko‘rinishlari hamda ularni o‘zbek tiliga tarjima qilish strategiyalari tahlil qilinadi. Tarjimada konnotativ ma’no va madaniy o‘ziga xoslikning yo‘qolishi masalasiga alohida e’tibor qaratiladi. Natijalar fantastik adabiyotdagi muqobilsiz leksikani tarjima qilishda moslashuvchan va kontekstga yo‘naltirilgan yondashuv zarurligini ko‘rsatadi, chunki yagona strategiya barcha holatlar uchun yetarli bo‘lavermaydi. Maqola xulosasiga ko‘ra, samarali tarjima asl matnning semantik mazmuni bilan bir qatorda uning badiiy va tasavvuriy muhitini ham saqlab qolishga bog‘liqdir.
Yuklashlar
Havolalar
1. Baker M. In Other Words: A Coursebook on Translation. – London: Routledge, 2018. – 366 p.
2. Akhundova T.H. Translation Problems of Non-Equivalent Vocabulary // Path of Science. – 2024. – Vol. 10, No. 7. – P. 6013–6019.
3. Equivalent // Etymonline. – URL: Etymonline – Equivalent
4. Иванов А. О. Безэквивалентная лексика. – Санкт-Петербург, 2006. – 192 с.
5. Usmanova Sh. Linguocultural Aspects of Translation. – Tashkent, 2017. – 150 p.
6. Volturius // Latin Dictionary. – URL: Latin Dictionary – Volturius
7. Бархударов Л. С. Язык и перевод. – Москва: Международные отношения, 1975. – 240 с.
8. Meyer S. Twilight. – New York: Little, Brown and Company, 2005. – 498 p.
9. Meyer S. Zulmat ostonasidagi muhabbat / tarj. D. Sobirova. – Toshkent: Sharq, 2010. – 400 b.
10. Qani M.I. Perspective of Scientists about Non-Equivalence Problems // – 2021. – Vol. 3. – P. 94–98.
11. Верещагин Е. М., Костомаров В. Г. Язык и культура. – Москва, 1983. – 269 с.
12. Newmark P. A Textbook of Translation. – New York: Prentice Hall, 1988. – 292 p.