NUTQ BUZILISHLARI BO‘LGAN BOLALARNI SAVODGA O‘RGATISH KOMPETENSIYANI RIVOJLANTIRISH
Kalit so‘zlar:
maktabgacha ta’lim, nutq nuqsonlari, dizartriya, serebral falaj, fonematik idrok, savodga tayyorlash, tovush va bo‘g‘in tahlili, ko‘ruv-motor koordinatsiyasi, maxsus metodika, logopedik ishlar.Annotatsiya
Mazkur maqolada maktabgacha yoshdagi, ayniqsa nutqida nuqsonlari va dizartriya belgilari kuzatiladigan bolalarni savod o‘rganishga tayyorlash masalalari yoritilgan. Maqolada bolalarning jismoniy, aqliy va ma’naviy rivojlanishida sensor-motor funksiyalar, fonematik idrok, fazoviy gnozis, ko‘ruv va eshituv idrokining o‘rni ilmiy jihatdan tahlil qilingan. Serebral falaj va dizartriya holatlarida uchraydigan motorik, nutqiy va intellektual kamchiliklarning savod o‘zlashtirish jarayoniga salbiy ta’siri ochib berilgan. Shuningdek, nutq kamchiligiga ega bo‘lgan bolalarni savodga o‘rgatishga tayyorlash bosqichlari, tovush-bo‘g‘in tahlili va sintezi, didaktik o‘yinlar hamda maxsus metodik mashqlar tizimi asoslab berilgan. Maqolada “o” tovushi va harfini o‘rgatishga bag‘ishlangan mashg‘ulot ishlanmasi misolida korreksion-ta’limiy ishlarning amaliy yo‘nalishlari yoritilgan.
Iqtiboslar
1. Ayupova, M. Yu. Logopediya / M. Yu. Ayupova. – Toshkent: O‘zbekiston faylasuflar
Milliy jamiyati nashriyoti, 2022. – 320 b.
2. Logopediya: darslik / A. S. Volkova tahriri ostida. – Moskva: VLADOS, 2003. – 480 b.
3. D’yakova, E. A. Logopedik massaj turli dizartiya shakllarida: oliy ta’lim muassasalari talabalari uchun o‘quv qo‘llanma / E. A. D’yakova. – Moskva, 2012. – 134 b.
4. Lalaeva, R. I. Logopatopsixologiya: talabalar uchun o‘quv qo‘llanma / R. I. Lalaeva, S. N. Shaxovskaya. – Moskva: Gumanitar nashriyot markazi VLADOS, 2013. – 464 b.
5. Lobanova, N. N. Qo‘l barmoqlarining mayda motorikasi bolalar nutqi rivojlanishiga ta’siri / N. N. Lobanova // Yosh olim. – 2014. – № 20. – B. 595–596.
6. Lopatina, L. V. Maktabgacha yoshdagi bolalarda minimal dizartik buzilishlar bilan logopedik ish : o‘quv qo‘llanma / L. V. Lopatina; E. A. Loginova tahriri ostida. – Sankt-Peterburg : Soyuz nashriyoti, 2005. – 192 b.
7. Lopatina, L. V. Yozuvni o‘zlashtirishga tayyorgarlik: didaktik qo‘llanma (bolalarda ko‘ruviy-fazoviy funksiyalar va grafomotor ko‘nikmalarni rivojlantirish uchun): 2-jild / L. V. Lopatina, E. A. Loginova, V. I. Lipakova. – Sankt-Peterburg: Korona.Vek, 2011. – 32 b.