GAPNING SINTAKTIK TUZILISHINI TAHLIL QILISHDA ZAMONAVIY LINGVISTIK PARADIGMALAR
Kalit so‘zlar:
sintaksis, generativ grammatika, funksional sintaksis, kognitiv lingvistika, tipologik yondashuv, gapning sintaktik tuzilishi, multiparadigmallik, tillararo variativlik, sintaktik razmetkalash, minimalistik dasturAnnotatsiya
Mazkur maqola zamonaviy lingvistikada sintaktik tuzilmani o‘rganishga doir
asosiy nazariy yondashuvlarni tahlil qiladi. Unda generativ, funksional, kognitiv va
tipologik paradigmalar hamda ularning metodologik asoslari va tushuntirish imkoniyatlari
ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot zamonaviy sintaktik nazariyaning multiparadigmal xususiyatini
hamda formal, funksional va kognitiv yondashuvlarni integratsiyalash tendensiyasini
yoritadi. Shuningdek, ushbu nazariyalarning sintaktik razmetkalash va korpus tadqiqotlari
uchun ahamiyati tahlil qilinadi. Maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi sodda gap
tuzilmalarining qiyosiy tavsifi ham beriladi. Tahlil natijalari turli nazariy yondashuvlarni
birgalikda qo‘llash sintaktik tizimlar va tillararo variativlikni yanada to‘liqroq tushuntirish
imkonini berishini ko‘rsatadi.
Iqtiboslar
Chomsky, N. Aspects of the theory of syntax. MIT Press.1965.
3. Chomsky, N. The minimalist program. MIT Press.1995.
4. Croft, W. Typology and universals (2nd ed.). Cambridge University Press.2002.
5. Greenberg, J. H. Some universals of grammar with particular reference to the order
of meaningful elements. In J. H. Greenberg (Ed.), Universals of language (pp. 73–113). MIT
Press.1963.
6. Halliday, M. A. K., & Matthiessen, C. M. I. M. Halliday’s introduction to functional
grammar (4th ed.). Routledge.2014.
7. Judijanto, L.Functional syntax: A contemporary approach to sentence structure
analysis. Journal of Educational and Language Research, 4(3).2025.
8. Kertész, A., Moravcsik, E., & Rákosi, C. (Eds.). Current approaches to syntax: A
comparative handbook. Walter De Gruyter.2019.
