THE INTERNATIONAL HISTORY OF STUDYING THE HERITAGE OF MAHMUD KASHGARI BARSKANI: MAIN TRENDS IN CENTRAL ASIAN, TURKIC, AND WESTERN KASHGAR STUDIES (20TH–21ST CENTURIES)
Keywords:
Mahmud Kashgari, “Divanu lughat at-turk,” Kashgari studies, Turkic philology, Central Asian Oriental studies, cartographic heritage, Abdurauf Fitrat, Ahmad Zaki Validi Togan, Robert Dankoff, Eduard Tryjarski.Abstract
This article examines the international history of studying the work “Divanu lughat at-turk” by the great 11th-century Turkic scholar Mahmud Kashgari. It analyzes the contributions of Central Asian, Turkish, and Western (including European and American) scholars to the development of Kashgari studies. The study discusses works by Uzbek, Kazakh, Russian, Turkish, Polish, British, French, and American researchers, as well as key research issues such as cartographic heritage, linguistic methodology, historical source studies, and ethnographic analysis. The article aims to present a comprehensive overview of the scholarly heritage of Kashgari studies.
References
1. Fitrat A. Eng qadimgi turk adabiyotining namunalari. — Toshkent, 1927. — B. I–VIII, 11–124, I–II.
2. Malov S. Ye. [Retsenziya:] Fitrat A. Eng qadimgi turk adabiyotining namunalari. — B. 215–216.
3. Belyaev V. I. Kirish so‘zi // Turkmanlar va Turkmanistonning tarixi bo‘yicha materiallar. — 1939.
4. Miller K. Mappae Arabicae. — Bd. 5. — 1-qism. — B. 142–148.
5. Hermann A. Eng qadimgi turk dunyo xaritasi (1076-y.) // Imago Mundi. — Berlin, 1935.
6. Umnyakov I. I. Eng eski turk dunyosi xaritasi. — B. 105.
7. Krachkovskiy I. Yu. Arab geografik adabiyoti. — B. 268–269.
8. Xusainov G. B. Axmetzaki Validov. — B. 3–11.
9. Togan A. Z. V. Umumiy turk tarixiga kirish. — Istanbul, 1946;
10. Togan A. Z. V. Devonu lug‘otit turkda tarix va geografiya.
11. Kilisli Rif’at Bilge maqolalari // Türkiyat Mecmuası. — 6-jild. — B. 355–360;
12. Yeni Sabah. — 1945. — 30-sentabr; 4, 7, 14, 18-oktabr.
13. Ülkütaşır M. Ş. Buyuk turk tilshunosi Koshg‘ariy Mahmud. — Istanbul, 1946;
14. 2-nashr. — Ankara, 1972.
15. Dilçin D. Arab alifbosi asosida Devonu lug‘otit turk indeksi. — Ankara, 1957.
16. Çiçekli A. Koshg‘ariy Mahmud: hayoti, asarlari va g‘oyalari. — Istanbul, 1970.
17. Turk til jamiyatining 40 yilligi va “Devonu lug‘otit turk”ning 900 yilligiga bag‘ishlangan I Turk tili ilmiy qurultoyi materiallari. — 1972-yil 27–29-sentabr.
18. Tekeli S. Dastlabki yapon va turk dengizchilari xaritalari: Piri Reis va Koshg‘ariy Mahmud xaritalari. — Ankara, 1985.
19. Koshg‘ariy Mahmud. Devonu lug‘otit turk (faksimile nashr). — Ankara: Madaniyat vazirligi, 1990.
20. Genç R. Koshg‘ariy Mahmudga ko‘ra XI asr turk dunyosi. — Ankara, 1997.
21. Genç R. “Turkiy tillar devoni”da XI asr turk dunyosi. — Pekin, 2010.
22. Pritsak O. Qoraxoniylar; Mahmud Koshg‘ariy kim?; O‘rta asr Yevroosiyo tarixi bo‘yicha tadqiqotlar.
23. Bazin L. Devonu lug‘otit turkning yozilish sanalari haqida // Ural-Altaische Jahrbücher. — 1957. — B. 24–25;
24. Bazin L. Turklar. — B. 384–387.
25. Clauson G. XIII asrgacha bo‘lgan turk tilining etimologik lug‘ati. — Oxford, 1972.
26. Kelly J. M. Devonu lug‘otit turk manba sifatida;
27. O‘rta asr turk tilida “til” tushunchasi haqida;
28. Koshg‘ariy lingvistik nazariyasining kelib chiqishi haqida mulohazalar.
29. Dankoff R. Koshg‘ariy va qabilalar;
30. Koshg‘ariy va turklar e’tiqodlari;
31. Uch turkiy she’riy sikl.
32. Tryjarski E. XI asrda Koshg‘ariy Mahmud asarlari asosida turkiy xalqlar madaniyati. — Varshava, 1993.
33. Schönig C. Devonu lug‘otit turkdagi murakkab va bahsli o‘rinlar haqida // Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae. — 2004. — B. 35–56.
34. Koshg‘ariy Mahmud tavalludining 1000 yilligiga bag‘ishlangan xalqaro simpozium materiallari / tahrirchi M. Kalkishim. — Rize, 2008.
35. Gayretcan O. XIX–XX asrlarda uyg‘ur madaniyati tarixida Koshg‘ariy Mahmud.
36. Buğra M. A. Sharqiy Turkiston tarixi. — Shrinagar; qayta nashr: Ankara, 1987. — B. 222.
