SYNTACTIC STRUCTURE OF SENTENCE TYPES IN THE UZBEK LANGUAGE

Authors

  • Farangiz Nematilloyeva Bukhara State University Author

Keywords:

simple sentence, complex sentence, elliptical sentence, predicativity, syntax, comparative analysis.

Abstract

This article provides a systematic study of sentence structures in the Uzbek language. It offers an in-depth analysis of simple, complex, and elliptical sentences from syntactic, semantic, and communicative perspectives. Simple sentences feature a single predicative center, ensuring clarity and conciseness. Complex sentences consist of two or more predicative units, expressing logical relationships between ideas. Elliptical sentences involve omitted predicative elements, which are recoverable from context, enhancing the efficiency and naturalness of speech. The paper presents a comparative analysis of these sentence types, highlighting their structural, semantic, and communicative interconnections, as well as their role in maintaining textual coherence. The findings provide a scientific basis for further research into Uzbek syntax and its applications in text linguistics and practical philology.

References

1. Abdukarimov T. O‘zbek tili sintaksisi nazariyasi. — Toshkent: Fan, 2018.

2. Akramov B. Turkiy tillarda sodda va murakkab gaplar: qiyosiy tahlil. — Toshkent: O‘zMU nashriyoti, 2018.

3. Azizov O. O‘zbek tilshunosligida sintaktik kategoriyalar. — Toshkent: Akademnashr, 2016.

4. Egamberdiyev S. O‘zbek tili sintaksisining nazariy asoslari. — Toshkent: Ilm-Fan, 2015.

5. Fozilova G. Nutqda ellipsis hodisasi va uning o‘zbek tilidagi ifodalari. — Toshkent: O‘zR FA, 2016.

6. G‘ulomov A. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. Sintaksis. — Toshkent: O‘qituvchi, 2004.

7. Karimov A. Sodda va murakkab gaplar strukturasida predikativlik. — Toshkent: O‘zMU, 2020.

8. Karimov D., Qodirov M. Sodda va murakkab gaplarning qiyosiy tahlili. — Toshkent: O‘zFA, 2021.

9. Norqulov Sh. Elliptik konstruksiyalar va nutqiy kommunikatsiya. — Toshkent: Til va adabiyot, 2017.

10. Salimova L. O‘zbek tilida gap turlari va ularning pragmatik xususiyatlari. — Toshkent: Fan va texnologiya, 2019.

11. Sobirova N. O‘zbek tilida kommunikativ va predikativ birliklar // Tilshunoslik jurnali. — 2020. — №3. — B. 45–58.

12. Teshaboyev N. O‘zbek tilida murakkab gaplarning semantik tahlili // Filologiya masalalari. — 2018. — №2. — B. 61–69.

13. Yusupov U. Sodda gaplarning kommunikativ xususiyatlari // O‘zbek tili va adabiyoti. — 2017. — №4. — B. 22–29.

14. Yuldashev B. Ellipsis va matn izchilligi // Zamonaviy filologiya. — 2021. — №1. — B. 88–97.

15. Comrie B. Language universals and linguistic typology. — Oxford: Blackwell, 1989.

16. Crystal D. A Dictionary of Linguistics and Phonetics. — Oxford: Blackwell, 2008.

17. Halliday M. A. K. An Introduction to Functional Grammar. — London: Arnold, 1994.

18. Halliday M. A. K., Hasan R. Cohesion in English. — London: Longman, 1976.

19. Radford A. Syntax: A Minimalist Introduction. — Cambridge: CUP, 2009.

20. Givón T. Syntax: An Introduction. — Amsterdam: John Benjamins, 2001.

21. Levinson S. Pragmatics. — Cambridge: CUP, 1983.

22. Lyons J. Linguistic Semantics. — Cambridge: CUP, 1995.

23. Huddleston R., Pullum G. The Cambridge Grammar of the English Language. — Cambridge: CUP, 2002.

24. Виноградов В. Исследования по русской грамматике. — Москва: Наука, 1986.

25. Валгина Н. Синтаксис современного русского язйка. — Москва: Вйсшая школа, 2003.

26. Звегинтсев В. Теоретическая грамматика. — Москва: УРСС, 2001.

27. Chafe W. Discourse, Consciousness, and Time. — Chicago: University of Chicago Press, 1994.

28. Sodiqov Q. Matn lingvistikasi asoslari. — Toshkent: Akademnashr, 2014.

Downloads

Published

2026-02-28