ЭКОЛОГИЧЕСКАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ УЗБЕКИСТАНА В КОНТЕКСТЕ ВЫПОЛНЕНИЯ ОБЯЗАТЕЛЬСТВ ПО ГЛОБАЛЬНЫМ КОНВЕНЦИЯМ ООН: ИСТОРИЯ И СОВРЕМЕННОСТЬ
Ключевые слова:
Узбекистан, глобальное изменение климата, механизм чистого развития, опустынивание, деградация земель, интеграция, конвенция, стратегия, правовой документ, проектыАннотация
В данной статье анализируются процессы интеграции экологической политики Республики Узбекистан в международные отношения за годы независимости на примере участия страны в глобальных конвенциях в области охраны окружающей среды. Отмечается, что Республика Узбекистан является активным участником региональных и международных природоохранных процессов, а сотрудничество осуществляется посредством реализации глобальных экологических конвенций — многосторонних природоохранных соглашений, а также двусторонних и многосторонних соглашений и меморандумов. В этой связи рассматриваются вопросы участия Узбекистана в международно-правовых документах в области предотвращения изменения климата, борьбы с опустыниванием и деградацией земель, сохранения биологического разнообразия, решения проблем отходов и других экологических направлений. В частности, освещены процессы реализации обязательств по Рамочной конвенции ООН об изменении климата, Конвенции по борьбе с опустыниванием, Конвенции о биологическом разнообразии, Рамсарской конвенции и другим.
Библиографические ссылки
1. Iqlim o‘zgarishi bo‘yicha doiraviy konvensiya [Elektron resurs]. — URL: https://www.un.org/ru/documents/decl_conv/conventions/climate_framework_conv.shtml
2. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
3. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-114-fond, 1-ro‘yxat, 40-yig‘ma jild, 12-varaq.
4. Komilov N. Atrof-muhitni muhofaza qilishda diplomatik munosabatlarning yangi yo‘nalishi // Ecology Bulletin. — 2016. — № 5. — B. 39.
5. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi axborotnomasi. — 1999. — № 9. — 231-modda.
6. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari axborotnomasi. — 2006. — № 12. — 711-modda.
7. Iqlim o‘zgarishiga qarshi kurash samaradorligini oshirish [Elektron resurs]. — 24.07.2013. — URL: https://parliament.gov.uz
8. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
9. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 03.10.2018. — № 03/18/491/1980.
10. O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami. — 2017. — № 22. — 424-modda.
11. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi axborotnomasi. — 1995. — № 9. — 200-modda.
12. Abilov F., Muradov D. Tabiat — olam ziynati // Xalq so‘zi. — 2010. — 17-iyun.
13. Mamlakatda cho‘llanish va yer eroziyasi (SEE): undan qutulish yo‘llari [Elektron resurs]. — URL: https://www.sgp.uz/uz/projects/desertification/883
14. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
15. O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami. — 25.02.2019. — № 8. — 138-modda.
16. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 31.10.2019. — № 06/19/5863/3979.
17. Tolipov H. Cho‘llanish va qurg‘oqchilikning salbiy ta’sirlariga qarshi kurashish qanday amalga oshirilmoqda? [Elektron resurs]. — 16.12.2020. — URL: https://uza.uz
18. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
19. O‘zbekiston Respublikasining 2030-yilgacha ekologik muhofaza konsepsiyasi [Elektron resurs] // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 31.10.2019. — № 06/19/5863/3979.
20. Kreitsberg-Mukhina E., Kreitsberg A., Bykova E. O‘zbekistonning qo‘riqlanadigan tabiiy hududlari muammolari va ularni hal etish yo‘llari [Elektron resurs]. — URL: http://armon.freenet.uz
21. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
22. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-114-fond, 1-ro‘yxat, 154-yig‘ma jild, 70-varaq.
23. Hisobotlar tinglandi, vazifalar belgilandi // Ecology newsletter. — 2016. — № 4. — B. 2.
24. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 13.06.2019. — № 09/19/484/3281.
25. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi axborotnomasi. — 1998. — № 5–6. — 112-modda.
26. O‘zbekiston: ekologik faoliyat samaradorligi sharhi. — Jeneva: BMT, 2020. — B. 130.
27. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-37-fond, 1-ro‘yxat, 5991-yig‘ma jild, 15-varaq.
28. O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami. — 2001. — № 17–24. — 124-modda.
29. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-37-fond, 1-ro‘yxat, 5991-yig‘ma jild, 15-varaq.
30. Azizov S. Biologik xilma-xillikni saqlash // Ecology bulletin. — 2009. — № 6. — B. 22.
31. Navoiy viloyatidagi To‘dako‘l va Quyimozor ko‘llari Ramsar ro‘yxatiga kiritildi [Elektron resurs]. — 30.10.2020. — URL: https://navoiyeco.uz
32. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
33. Ozon qatlamini muhofaza qilish bo‘yicha Vena konvensiyasi [Elektron resurs]. — 1985. — URL: https://lex.uz
34. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
35. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-114-fond, 1-ro‘yxat, 154-yig‘ma jild, 50-varaq.
36. Abdug‘aniev O. Xavfsiz va mazmunli hayot kafolati // Jamiyat. — 2010. — 13-avgust.
37. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori. Ozon qatlamini muhofaza qilish bo‘yicha xalqaro majburiyatlarni bajarish chora-tadbirlari to‘g‘risida [Elektron resurs]. — 24.01.2000. — URL: https://lex.uz
38. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
39. O‘zbekistonning ekologik sharhi. — Toshkent, 2008. — B. 15.
40. BMT Yevropa iqtisodiy komissiyasi. O‘zbekiston atrof-muhit holati sharhi. — Nyu-York; Jeneva, 2010. — B. 94.
41. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 12.01.2018. — № 09/18/17/0552.
42. O‘zbekiston: ekologik faoliyat samaradorligi sharhi. — Jeneva: BMT, 2020.
43. O‘zbekistonda ozon qatlamini yemiruvchi moddalarni kamaytirish loyihasi natijalari [Elektron resurs]. — 04.12.2020. — URL: https://uznature.uz
44. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
45. Xavfli chiqindilarni transchegaraviy tashish va ularni yo‘q qilish bo‘yicha Bazel konvensiyasi [Elektron resurs]. — 1989. — URL: https://lex.uz
46. (murojaat sanasi: 10.04.2026).
47. O‘zbekiston Milliy arxivi (O‘MA). M-37-fond, 1-ro‘yxat, 4228-yig‘ma jild, 132-varaq.
48. Salimov H., Raxmatov Yu. Shahar ekologiyasi: muammolar va yechimlar // Ecology bulletin. — 2017. — № 4. — B. 45–46.
49. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi axborotnomasi. — 1995. — № 12. — 278-modda.
50. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi axborotnomasi. — 2002. — № 4–5. — 72-modda.
51. Aripov D. U. O‘zbekiston Respublikasida chiqindilar bilan bog‘liq ekologik-huquqiy muammolar: dis. … yuridik fanlar nomzodi avtoreferati. — Toshkent, 2008. — B. 5.
52. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 18.04.2019. — № 07/19/4291/2960.