TARJIMADA EKVIVALENTLIK TUSHUNCHASI VA UNING NAZARIY TALQINLARI
Kalit so‘zlar:
ekvivalentlik, tarjima nazariyasi, leksik ekvivalentlik, grammatik ekvivalentlik, semantik ekvivalentlik, pragmatik ekvivalentlik, madaniy ekvivalentlik, kommunikativ moslik.Annotatsiya
Ushbu maqola tarjimada ekvivalentlik tushunchasini nazariy va amaliy jihatdan tahlil qiladi. Ekvivalentlik asl matn va tarjima matni o‘rtasidagi ma’no, uslub va kommunikativ ta’sirning mosligini ifodalaydi. Maqolada lingvistik, semantik va kommunikativ, matn tipologiyasi, funksional va transformatsion yondashuvlari, shuningdek, zamonaviy mikrodarajali tahlil ko‘rib chiqilgan. Tarjimada ekvivalentlik turlari — leksik, grammatik, semantik, pragmatik va madaniy — tavsiflanadi va har bir tur uchun misollar keltiriladi. Maqola ekvivalentlikni mutlaq so‘zma-so‘z tenglik emas, balki ma’no, uslub va madaniyat mosligini ta’minlovchi ko‘p qatlamli ijodiy jarayon sifatida tushuntiradi. Tadqiqot natijalari tarjimonning lingvistik, madaniy va kommunikativ bilimlari asosida har bir ekvivalentlik turini uyg‘unlashtirish zarurligini ko‘rsatadi.
Iqtiboslar
1. Newmark P. A Textbook of Translation. – London: Prentice Hall, 1988. – 292 p.
2. Munday J. Introducing Translation Studies: Theories and Applications. – 4th ed. – London: Routledge, 2016. – 384 p.
3. Venuti L. The Translator’s Invisibility: A History of Translation. – 2nd ed. – London: Routledge, 2008. – 353 p.
4. Catford J. C. A Linguistic Theory of Translation: An Essay in Applied Linguistics. – London: Oxford University Press, 1965. – 103 p.
5. Nida E. A. Toward a Science of Translating: With Special Reference to Principles and Procedures Involved in Bible Translating. – Leiden: E. J. Brill, 1964. – 331 p.
6. Reiss K. Typologie der Texte und Übersetzen. – Stuttgart: Verlag, 1971. – 214 S.
7. Vermeer H. J. Skopos and Commission in Translational Action // Readings in Translation Theory / ed. by A. Chesterman. – Helsinki: Oy Finn Lectura, 1989. – P. 173–187.
8. Popovič A. Teória umeleckého prekladu. – Bratislava: Tatran, 1976. – 298 s.
9. Baker M. In Other Words: A Coursebook on Translation. – London: Routledge, 1992. – 304 p.