XORIJIY TIL GLOBAL HODISA SIFATIDA VA TEXNIK UNIVERSITETI TALABALARINING KO'P MADANIYATLI COMPETENTLIGINI RIVOJLANTIRISHNING SAMARALI VOSITASI
Kalit so‘zlar:
global hodisa; xorijiy til; madaniyat; pedagogik salohiyat; pedagogik shartlar to'plami; ko'p madaniyatli kompetentsiya.Annotatsiya
Ushbu maqolada xorijiy tillar global hodisa sifatida tavsiflanadi. Texnik universitetlar talabalarining ko'p madaniyatli ta'limida "Xorijiy til" fanining pedagogik salohiyati ta'kidlangan. Texnik universitet talabalarida xorijiy tillarni o'rganish orqali ko'p madaniyatli kompetentsiyani rivojlantirish ularning kelajakdagi kasbiy rivojlanishining ajralmas qismidir. Madaniyatlarning o'zaro bog'liqligi va millatlarning o'zaro bog'liqligi ortib borayotganini hisobga olgan holda, ko'p madaniyatlilik turli mamlakatlarning ma'naviy intilishlarida uyg'unlikni ta'minlaydi, axloqiy poydevorlarni mustahkamlaydi va barcha ijtimoiy qatlamlar va etnik guruhlar uchun yagona axloqiy standartlarni belgilaydi. Talabaning ma'naviy va axloqiy qadriyatlari orasida eng muhimlaridan biri bag'rikeng dunyoqarashga ega, boshqa millat vakillari bilan o'zaro tushunishga, turli xalqlar va etnik guruhlar vakillari bilan madaniyatlararo va dinlararo muloqotga qodir fuqaroni shakllantirishdir. Bu ayniqsa muhimdir, chunki mintaqaviy universitetning ko'p millatli, ko'p madaniyatli muhitida ijtimoiy-siyosiy barqarorlik bevosita shaxsning axloqiy rivojlanishi va bag'rikengligiga bog'liq. Muallif chet tilini o'qitish orqali talabalarning ko'p madaniyatli kompetentsiyasini samarali rivojlantiradigan bir qator pedagogik shartlar va uni amalga oshirish shakllarini o'rganadi. Talabalarning ko'p madaniyatli kompetentsiyasini rivojlantirishning nazariy yondashuvlari ko'p madaniyatli ta'lim tamoyillari va yondashuvlarini, kompetentsiyaga asoslangan yondashuvni va o'qitish texnologiyalarini o'z ichiga oladi.
Iqtiboslar
1. Дунаева А.С. Культурологическая идея концеп-ции языкового поликультурного образования // Ученые записки. – 2015. – №1. (33). С. 170-177. [Электронный ресурс]. URL: http://docplayer.ru/ 58071654-Kulturologicheskaya-ideya-koncepcii- yazykovogo-polikulturnogo-obrazovaniya-a-s- dunaeva.html (дата обращения: 20.12.2017).
2. Зиятдинова Ю.Н. Концептуальная модель интернационализации инженерного образования: автореф. дис. … д-ра пед. наук. – Казань: Казанский (Приволжский) федеральный ун-т, 2016. – С. 46.
3. Евдоксина Н.В. Психологические особенности изучения иностранного языка студентами технических вузов // Вестник АГТУ. – 2007. – № 2 (37). – С. 273-279.
4. Колоницкая О.Л. Реализация концепции поликультурного образования и ее влияние на профессиональное становление личности обучаемого в техническом вузе // Эйдос. – 2010. [Электронный ресурс]. URL: http://www.eidos.ru/journal/2010/ 1210-01.htm (дата обращения: 14.04.2017).
5. Концепция развития поликультурного образования в Российской Федерации. [Электронный ресурс]. URL: http://mon.gov.ru (дата обращения: 14.09.2017).
6. Кирьянова Л.Г. Общество в контексте глобально-локальных отношений. – Томск: Дельтаплан, 2007 – 136 с. [Электронный ресурс]. URL: https:// docviewer.yandex.ru (дата обращения: 15.04.2017).
7. Леонова О.Г. Национальная модель образования как цивилизационный ресурс в условиях глобализации // Ломоносовские чтения 2008: Российская государственность в ХХI веке и глобальные проблемы мирового развития: сборник докладов / под общей редакцией проф. Л.И. Панковой. – М.: ТИИС, 2009. – 745 с.
8. Мурзатаева А.Т. Проблемы преподавания в неязыковом вузе. [Электронный ресурс]. URL: http://www.rusnauka.com/(дата обращения: 14.12.2017).
9. Синагатуллин И.М. Глобальное образование как новая парадигма ХХI века // Педагогические науки Башкортостана. – 2008. – №2(15). – С. 8-18.
10. Синагатуллин. И. М. Английский язык как глобальный феномен и его влияние на вопросы образования // Педагогика. – 2013 – №7. – С. 90-97.
11. Сысоев П.В. Языковое поликультурное образование в ХХI веке // Язык и культура. – 2009. – № 2. – С. 96-110.
12. Табуева И.Н. Специфика преподавания иностранного языка в техническом вузе // Известия Самарского научного центра Российской академии наук. – 2012. – С. 947-950. [Электронный ресурс]. URL: https://cyberleninka.ru/ (дата обращения: 18.11.2017).
13. Толстых В.И. Феномен глобализации // Глобалистика / ред.-сост. Мазур М. М., Чумаков А. Н. – М.: Радуга, 2003 – С. 186.
14. Фирсова С.П. Формирование поликультурной среды вуза в контексте гуманитаризации высшего технического образовании. (Электронный ресурс). URL: http://www.nop-dipo.ru (дата обращения: 14.04.2017).
15. Фролова В.П., Мирошниченко Е.Н. Обучение иностранному языку студентов технического вуза в контексте поликультурного образования // Trends in the development of modern linguistics in the age of globalization: materials of the international scientific conference on October 17-18, 2015. – Prague: Vedecko vydavatelske centrum "Sociosfera-CZ", 2015. – 81 p. – P. 48 / http://sociosphera.com/files/ conference/2015/k-10 (дата обращения: 19.04.2017).
16. 16. Касимахунова А.М., Атажонова С.Б., Модернизация обучения в технических вузах, перспективы и результаты в цифрах// NTJ engineering problems and Innovaions (EPAI) Tom 1 № 1 (2023) стр.10-19 DOI 10.5281/zenodo.7566047
17. Атажонова С.Б., Зухриллаев А.А., Обучение с использованием инновационных технологий в технических вузах Узбекистана//НТЖ НамИТИ, Спец.выпуск от 25.12. 2020 г., стр. 432-438