BUXORO VA QO‘QON XONLIGI MUNOSABATLARIDA SHARQIY TURKISTON OMILINING GEOSIYOSIY AHAMIYATI (XIX ASRNING 20–30-YILLARI)
Kalit so‘zlar:
Buxoro amirligi, Qo‘qon xonligi, Sharqiy Turkiston, Jahongirxo‘ja, Sin imperiyasi, Muhammadalixon, Amir Nasrulloh, diplomatiya, savdo aloqalari, geosiyosat, harbiy yurishlar, 1832-yil bitim.Annotatsiya
Mazkur maqolada XIX asrning 20–30-yillarida Buxoro amirligi va Qo‘qon xonligi munosabatlarida Sharqiy Turkiston omilining geosiyosiy ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda Muhammadalixon davrida Qo‘qon xonligining Sharqiy Turkiston yo‘nalishidagi tashqi siyosati, “xo‘jalar masalasi” va savdo-iqtisodiy manfaatlari o‘rganiladi. Shuningdek, Jahongirxo‘ja harakatining ta’siri, Qo‘qon–Sin munosabatlari hamda 1832-yilgi bitimning ahamiyati manbalar asosida yoritiladi. Natijada Qo‘qon xonligi siyosatining harbiy, diplomatik va iqtisodiy omillar uyg‘unligiga asoslangani ko‘rsatib beriladi.
Iqtiboslar
1. Гуревич Б.П. Международные отношения в Центральной Азии в XVIII – первой половине XIX в. – М.: Наука, 1983. – 309 с.
2. Кузнецов В.С. Экономическая политика цинского правительства в Синцзяне. – М.: Наука, 1973. – 173 с.
3. Куропаткин А. Н. Кашгария (историко-географический очерк страны). – СПб.: Русское географическое общество, 1879. – 435 с.
4. Лю Чжисяо. Уйғур тарихи. – Пекин: Миллатлар нашриёти, 1987. – 1189б.
5. Мирза-Шемс Бухари. Записки о некоторых событиях в Бухаре, Хоканде и Кашгаре. – Казань, 1861.- 190 с.
6. Мухаммад Хакимхон. Мунтахаб ат-таворих // Материалы по истории Средней и Центральной Азии. X–XIX вв. – Ташкент, 1988. – С. 277.
7. Точир Хучандӣ. Гаройиби сипох / Мураттиб Саъдуллохи Асадуллох. – Хучанд, 1993. – 56 с.
8. Вэй Юань. Шэн юань. Шэн-уцэн. Гл. 4. Война Джахангиром. Перевод китайского церемонах Палладдая. – Пекин., 1907. – 103 б.
9. Қўлдашев Ш. Қўқон хонлиги ва Хитой (Чинг империяси) ўртасидаги дипломатик муносабатлар. – Тошкент: ТДШИ, 2019. – 240 б.
10. Kenzheakhmet N. Qing Archival Materials on the Qazaqs (1729–1910) and Khoqands (1827–1861) in the National Palace Museum in Taipei // Uluslararası Türkçe Tarihî Metin Araştırmaları Sempozyumu (Metin Yayımı, Kataloglama, Dijitalleştirme) Bildirileri. – Алматы: Hoca Ahmet Yesevi Üniversitesi Avrasya Araştırma Enstitüsü, 2019. – С. 185.
11. Tang Ch’i, „Two Diplomatic Documents From the Khokend Khanate to Ch’ing Empire in the Mid-19th Century. 国立政治大学学报, 第50期, 1984, p.47.